فرسايش خاک
آوریل 10, 2016
عناصر ایجاد کننده سختی آب
آوریل 10, 2016

ظرفيت تبادل كاتيوني (CEC )يكي از ويژگي هاي شيميايي خاك است و در جذب و رهاسازي عناصر غذايي مورد نياز گياه و برآورد پتانسيل خطر فلزات سنگين و برخي آلاينده هاي آلي كاتيوني نقش مؤثري دارد . اين ويژگي هاي شاخص خوبي براي تعيين كيفيت و بهره وري خاك Soil quality and productivity بوده و مقدار آن بسته به ميزان مواد آلي، مقدار و نوع رس و شرايط خاك متغير است . pH خاك نيز در خاك هاي داراي بار وابسته به pH با تأثير برگروه هاي عامل، در مقدار CECمؤثر مي باشد . از اين رو اندازه گيري CEC ضروري ولي مستلزم صرف وقت و هزينه مي باشد . در مورد مشخصاتي كه اندازه گيري مستقيم آنها مشكل و پرهزينه مي باشد، تجزيه اطلاعات موجود به نحوي كه منجر به برآورد آنها از داده هاي اندازه گيري شدة موجود شود، راهي آسان و به صرفه خواهد بود . روش اخير يا روش غيرمستقيم بدست آوردن داده ها، توابع انتقالي خاك نامگذاري شده است . توابع انتقالي خاك Pedotransfer functions ، توابعي هستند كه خصوصيات زوديافت خاك Readily available properties مانند فراواني نسبي ذرات خاك و ميزان مواد آلي خاك را به خصوصيات ديريافت خاك Costly measured properties مانند ظرفيت تبادل كاتيوني خاك ارتباط مي دهند (4) ظرفيت تبادل كاتيوني. عموما بر اساس بافت و مواد آلي خاك بر آورد مي شود . در اين خصوص پژوهشگران توابعي براي برآورد ظرفيت تبادل كاتيوني از روي ويژگي هاي زود يافت خاك ارايه نمودند . به عنوان مثال خاكشناسان براي ايالت كبك كانادا فرمول Clay ا CEC=2O.C +./5 وبراي ايالت آلبرتاي كاناد فرمول CEC= 3/8O.C+ /.6Clay و (1981) Patterson براي ناحيه هالديمند نرفولك اونتاريوي كانادا رابطه CEC=3/79+4/37O.C+0/21Clay را پيشنهاد كردند (6). (1995) Van keulen و Bell براي خاك هاي چهار منطقه از مكزيك با استفاده از متغيرهاي مقدار رس، ماده آلي و pH خاك تابعي براي برآورد ظرفيت تبادل كاتيوني ارائه دادندKrogh .(R 2 =0/96 و همكاران (2000) با 1643 نمونه از خاك هاي دانمارك و استفاده از متغيرهاي مقدار ماده آلي، رس، سيلت ريز و PH خاك در عصاره كلرور كلسيم توابعي براي برآورد ظرفيت تبادل كاتيوني ارائه دادند (R 2 =0/90) كريميان (1375) با استفاده از 150 نمونه خاك استان فارس، معادلات رگرسيوني چند متغيره ايجاد و سهم رس و مواد آلي در ظرفيت تبادل كاتيوني خاك را محاسبه و نيز ظرفيت تبادل كاتيوني تعدادي از خاكها را پس از اكسايش مواد آلي با آب اكسيژنه اندازه گيري كرد و سهم مواد آلي و رس را به طور مستقيم تعيين نمود . با توجه به اهميت ظرفيت تبادل كاتيوني بعنوان يكي از ويژگي هاي شيميايي مهم خاك، تأثير عمده آن بر رشد گياه و توانائي خاك را براي نگهداري آب و مواد غذائي، اندازه گيري آن ضروري مي باشد از آنجا كه اندازه گيري آن مستلزم صرف وقت و هزينه بالا مي باشد، برآورد آن با دقتي قابل قبول از طريق برخي خصوصيات فيزيكي و شيميايي خاك تلاشي ارزنده خواهد بود . هدف از اين پژوهش برآورد ظرفيت تبادل كاتيوني با استفاده از توابع انتقالي مي باشد

دیدگاه ها بسته شده است